Đặc trưng văn hóa tây nguyên

l>Nét độc đáo Văn hóa Tây nguyên
*

*
Bức tượng đơn vị mồ

Sống bên trên một vùng cao nguyên bát ngát, vĩ đại, nhiều rừng, nhiều nắng nóng, những mưa các tộc người Tây ngulặng vẫn biết ưng ý nghi cùng với thiên nhiên hào phóng quanh mình.

Bạn đang xem: Đặc trưng văn hóa tây nguyên

Phát rừng, làm cho rẫy, tdragon lúa, ngô, khoai, thai bí để ăn, bông để mặc. Trên cửa hàng của một nền tài chính tdragon trọt nương rẫy đạt cho chuyên môn tương đối định hình cùng nhuần nhuyễn, nhỏ bạn Tây nguyên ổn sẽ sáng sủa tạo cho một nền văn hóa truyền thống khá trọn vẹn, sở hữu đậm bản sắc dân tộc bản địa.

Theo các nhà phân tích văn hóa truyền thống, quý giá văn hóa truyền thống Tây nguyên quy tụ ngơi nghỉ cha quý hiếm cơ bản: văn hóa hữu hình,văn hóa niềm tin và văn hóa truyền thống nghệ thuật. Giá trị văn hóa hữu hình sinh hoạt Tây nghuim tới lúc này vẫn giữ nguyên giá trị của chính nó. Đó là đều khu nhà ở rông, bên sàn của người Bamãng cầu, Gialai, Êdê, Mnông nhắm tới phía nam bắc để đưa ánh sáng khía cạnh trời tới sườn Đông Tâhệt như hoa phía dương. Đó là lan can bên rông nhà sàn có dáng vẻ thai vú người mẹ vượt trội đến mẫu mã hệ Tây nguim, là hồ hết thiết chế đơn vị dài (kopan) được đẽo nguyên ổn tự thân cây lớn, là ché rựu nên mặt nhà bếp lửa hồng, là phần đông công cụ chế tạo cổ hủ bằng đá tạc, bằng đồng đúc, là phần lớn vòng bạc, vòng đồng đeo ở cổ tay, chân trong những gày hỏi chồng(Trôk kô - ông), lễ thỏa thuận hợp tác (Bi Kuộd) với lễ cưới ( Kbih Ungmô)Những danh lam win chình ảnh nổi tiếng vào cùng ngoại trừ Thành phố Đà lạt nhỏng thác Đămbơri, thác Premli mộng mơ với hồ nước than phiền, thung lung tình thân... cực hiếm văn hóa truyền thống hữu hình nghỉ ngơi Tây nguyên còn nên nói đến vườn Quốc gia Yooc Đôn, Nom Ka, cao nguyên trung bộ Konplong, vùng rừng núi ngulặng sinch Clỗi Mô Ray Đakuy núi Ngọc Linc với hồ hết chyên thú, cây rừng hãn hữu quý, cùng với thác Trinc Nữ mộng mơ, thác Yali vĩ đại, thác Drây Sap, hồ Lắk, Dắk Tré, Kon Lak còn in rõ nét hoang dại. Giá trị trang bị thể sống Tây nguyên còn là hầu hết triệu chứng tích địa thế căn cứ tao loạn Bản Đôn, của buôn bản Kông Hoa quê hương của các ngày đầu "Đất nước đứng lên", là lao tù Kông Tum, con đường mòn TP HCM, là thắng lợi An Khê, một đỉnh điểm của thời kỳ kháng Pháp, là chiến thắng Plây Me, Đắk Tô, Tân Chình ảnh, thắng lợi lịch sử Ban Mê Thuật hào hùng cùng với thời kỳ phòng Mỹ.Giá trị văn hóa truyền thống niềm tin của Tây nguyên ổn quy tụ đậm đường nét sống lê hội. Lễ hội là 1 trong những sắc thái sinh hoạt lòng tin mang đậm chất bạn dạng sắc đẹp dân tộc Tây nguyên ổn, hay được tổ chức sau gần như ngày lao đụng mệt nhọc nhọc. Giá trị văn hóa truyền thống ý thức trong tiệc tùng của tín đồ Tây nguyên ổn được bộc lộ trong những liên hoan tiệc tùng nông nghiệp trồng trọt, tiệc tùng, lễ hội phong tục, liên hoan tiệc tùng tôn giáo, lễ hội lịch sử nlỗi hội mùa, lễ tỉa hạt, lễ cúng máng nước, cúng nồi, lễ đâm trâu, tiệc tùng, lễ hội Pơ thi, Lễ hội Cồng chiêng...Lễ hội của đồng bào Tây nguyên ổn là bài bác ca về lòng yêu nước nồng dịu của những dân tộc bản địa Tây nguyên, là truyền thống quan tâm thừa khứ, uống nứơc đề nghị nhớ đem nguồn, ăn trái nhớ người tLong cây, là bài bác ca về tình yêu tmùi hương cộng đồng qua biểu tượng "Đàu trâu máng nứơc", là ý thức bao dung hòa đồng vào ý niệm hoang "sơ thiên, địa, nhân", là tinh thần thượng võ trong chống chọi với thiên nhiên, với quân thù qua các lễ đâm trâu, lễ hội Cồng Chiêng, múa khiên, múa trống, là sự thủy tầm thường đầy đủ trong tình thân qua "vấp ngã củi hẹn hôn" và "chiếc vòng cầu hôn".Giá trị văn hóa lòng tin sinh hoạt Tây nguyên ổn còn được bộc lộ làm việc đầy đủ kinh nghiệm tay nghề thuần dưỡng voi, sinh sống số đông bài thuốc gia truyền chữa dịch,ngơi nghỉ kỹ thuật đúc đồng nhằm chế tạo ra đàn đá với nhạc khí Cồng Chiêng, là các người làm gỗ điêu khắc qua các tượng công ty mồ của các dân tộc Gia Rai, Bana, Êbắt nạt,Mnông, là kỹ thuật tô điểm dệt yêu cầu gần như hoa vnạp năng lượng của các phục trang các dân tộc, là ý thức dũng mãnh, mưu trí hoàn hảo qua thần thoại Đam San, Xing Nhã, Đia Đon, cũng giống như các hero thời nahệt như anh hùng Núp, hero Nơ Trang Long... Được hội tụ lại vào xóm Kông Hoa, Bản Đôn, vào thành công An Khê, Plây Me, Buôn Mê Thuật, Sa Thày, Đắk Tô, Đắk Nông, Đắk Min.

Xem thêm: Táo Tây Trồng Ở Việt Nam - Cách Trồng Cây Táo Tây Cho Năng Suất “Cao Nhất”

Giá trị niềm tin còn đọng lại 200 tục lệ của tín đồ Êđê, 100 tục lệ của fan Mnông và mặt hàng nghàn tục lệ của tín đồ Gia Rai, Bamãng cầu,Giẻ Triêng biệt, Rơ Ngao, Xê Đăng, qua các xử sự trong cộng đồng, qua việc ăn, làm việc, mang, giải trí, vào bài toán cưới, tang, lễ nghi,tín ngưỡng cùng tôn giáo.Giá trị thiết bị thể trong văn hóa truyền thống thẩm mỹ và nghệ thuật Tây nguyên bao gồmnhạc khí, kiến trúc, hội họa trên các bộ đồ. Nhạc khí những dân tộc bản địa Tây nguyên cần thiết ko kể đến nhạc nắm dây(cordiophon)có các loại kèn vĩ nlỗi bầy Kơ ny, một số loại búng nhỏng lũ Goong, loại gẩgiống hệt như bọn Brô xuất xắc nhạc cầm hơi(Airophone) có các loại khá lùa nhỏng Đinh Duk, Klongut,loại lưỡi gà rung tự do thoải mái nlỗi Alat Tơ Điệp Đinch khan, nhiều loại tương đối lỗ vòm nlỗi Đinhtuk hoặc nhạc cố gắng trường đoản cú thân vang ldiophone nlỗi bầy trưng, chiêng Kial, Khinch Khung, Klong Klai ai cũng nlỗi nhạc cố màng rung(Membranophone) tất cả trống Sơgơr(trống nhỏ đeo phía trước ngực)và trống Pơ Nông(trống phệ treo lên hoặc khênh đi nhằm đánh).Kiến trúc Tây ngulặng trước tiên yêu cầu kể đến bản vẽ xây dựng bên mồ. Tuy nó là kiến trúc dân gian thuộc nhiều loại thanh mảnh nhưng mà có thể nó không tồn tại một dạng bản vẽ xây dựng như thế nào của Tây nguyên lại có thể đối chiếu cùng với nó về cực hiếm nghệ thuật kiến trúc và giá trị nghệ thuật chế tạo hình. Nhà mồ là sản phẩm kết tinc của khá nhiều mô hình nghệ thuật, là tác phẩm nghệ thuật tổng đúng theo, nó là kiến trúc, là chạm trổ, là hội họa, là trang trí.Tiếng cồng triêng biệt trầm hùng, sâu lắng xuyên suốt ngày tối của liên hoan quăng quật mả tất cả công dụng nhỏng đẩy lùi cả bầu trời ra xa, mang xuống cả bức ảnh nhà mồ càng oai nghi, hầm hố rộng bởi vì hàng ngàn đụn lửa rực sáng sủa bừng lên giữa cõi âm u im re của núi rừng làm cho nlỗi một thiên cung huyền ảo.Theo ý niệm của fan Tây nguim bị tiêu diệt chưa hẳn là không còn mà lại là sự thường xuyên của cụôc sinh sống sinh sống dạng không giống nhằm rồi đang trở về làm tín đồ mang đến lên đơn vị mồ Tây ngulặng với tiệc tùng, lễ hội vứt mả họp thành biểu tượng , vừa lòng thành bài xích ca đề cao cuộc sống bất tử của bé người chứ chưa phải thường đài, miếu mạo nhằm thờ tự tín đồ bị tiêu diệt tốt lăng tđộ ẩm để dài lâu hóa tử vong của một tín đồ, trang bị nào kia nlỗi các dân tộc bản địa không giống.Giá trị văn hóa truyền thống nghệ thuật Tây nguim còn biểu hiện vào thẩm mỹ và nghệ thuật trang chí hoa văn uống. hóa vnạp năng lượng truyền thống cổ truyền Tây nguyên không hẳn thành lập trong giây lát dưới ngòi bút của cá thể họa sỹ làm sao này mà từ từ được hiện nay hình qua cuộ sống lâu hơn của từng tộc tín đồ. Nhìn hoa vnạp năng lượng những dân tộc Tây nguim bạn coi rung hễ trước hình kăn năn, Màu sắc không chỉ là hiện tại hình xung quanh vải vóc nhưng mà còn tồn tại hoa văn uống trên đồ dùng đan lát (gùi, bồ), hoa văn vẽ, khắc, thậm chí còn đục thủng bên trên các phần tử phong cách thiết kế cùng hiện nay đồ nghi lễ (ở nhà phổ biến của xã, trên cột đâm trâu, cột lễ đơn vị mồ).Hoa vnạp năng lượng trang phục Tây ngulặng gắn bó cùng với tầm vóc, thân thể của nhỏ người Tây nguyên ổn,cùng với cuộc sống đời thường hằng ngày, cùng với thiên nhiên của núi rừng Tây nguyên, đem đến giá trị thẩm mỹ Mặc dù đơn giản và giản dị tuy vậy lại đậm chất tinh tế và sắc sảo. Hoa văn Tây nguyên đa số là hoa văn uống hình họa.Giá trị phi đồ thể thành vnạp năng lượng cùng ko thành văn của vnạp năng lượng hoa Tây nguim chủ yếu là văn hóa dân gian kngày tiết danh cùng truyền mồm, sẽ là phôn cờ-lo Tây ngulặng, còn văn hóa truyền thống bác học về những người sáng tác, tác phđộ ẩm mập, những công ty văn hóa thì vẫn còn nhã nhặn.Về khía cạnh sắc thái học tập, tính diễn xướng là đặc thù cơ bản của phôn cờ-lo do nó phương pháp những cách phối kết hợp không giống nhau của các phưng luôn tiện miêu tả.Văn hóa dân gian ở chỗ này bao gồm các thể các loại nlỗi Tơpun( đồng giao), Pơ đuk( ca dao, phương ngôn, thành ngữ). Avòng(giao duyên), Tơ roi(cthị xã nói các loai vệ bao hàm cả truyền thuyết, truyền thuyết, ngụ ngôn), Blao(cthị trấn cười), Hơri (hát đối đáp), Hơ Amôn( trường ca), bên cạnh đó còn tồn tại những các loại văn uống vần dùng trong các bài bác khấn, tế, phù chụ như somak, khia, Kơmưt, Tơdok, Ninhsở hữu.Sự cách tân và phát triển tuy nhiên tuy nhiên thân nhạc có lời (nhạc hát) và nhạc không có lời (nhạc đàn)là bề ngoài xứng đáng để ý sống Tây nguim. Âm nhạc cùng văn hóa dân gian cần thiết tách lời nhau với tất cả các thể các loại văn uống học nhắc trên đông đảo được biểu đạt bởi một tuyệt nhiều làn điệu. Các dân tộc Tây ngulặng ko khi nào "sáng tác" văn uống học ngoại trừ những làn điệu( thơ ca dân gian)hay xung quanh thể thức đề cập diễn (văn uống xuôi dân gian). Chẳng hạn, tùy theo nội dung cụ thể những bài xích thơ giao duyên ổn sẽ được hát lên bằng một trong số làn diệu Aroong, Brô-ông, lnhing, Sơtang giỏi Srơ-diCó thể nói phôn cờ-lo Tây nguyên là cuốn sử dân tộc bản địa được viết bằng thẩm mỹ và nghệ thuật, bằng ngôn ngữ biểu tượng trong đó cuộc sống thường ngày qua khứ với ngày nay, ngọt bùi cùng đắng cay, ước mơ, khát khao của bé bạn được phả ánh cùng mô tả dung nhan nétUNESCO, tổ chức triển khai văn hóa dạy dỗ khoa học LHQ vừa mới rồi đã công nhận"không gian văn hóa truyền thống cồng chiêng Tây nguyên ổn là thẩm mỹ và nghệ thuật truyền khẩu đặc sắc cùng di sản phi trang bị thể cảu thế giới. Đây là phần ttận hưởng quý giá, tôn vinc nền văn hóa truyền thống Việt Nam với bé người nước ta những người biết gia hạn cùng đẩy mạnh quý hiếm văn hóa Tây nguyên ổn.Theo Hoàng Kyên Nhất(Tạp chí thanh khô niên dân tộc bản địa thiểu số cùng Miền núi số mon 9/2007)

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

x

Welcome Back!

Login to your account below

Retrieve your password

Please enter your username or email address to reset your password.